Türkiye'nin yakın tarihindeki en büyük afetlerden biri olan 17 Ağustos 1999 Marmara Depremi'nin üzerinden 27 yıl geçti.
Depremde hayatını kaybedenler, felaketin yaşandığı saat olan 03.02'de düzenlenen törenlerle anıldı.
45 SANİYE SÜREN FELAKET
Depremin künyesi şöyle:
| Gösterge | Değer |
|---|---|
| Tarih | 17 Ağustos 1999 |
| Saat | 03.02 |
| Büyüklük | 7,4 |
| Süre | 45 saniye |
| Merkez üssü | Kocaeli / Gölcük |
Deprem; Kocaeli, Yalova, Sakarya, İstanbul ve Düzce'de yıkıma neden oldu.
RESMÎ KAYITLARDAKİ BİLANÇO
TBMM Deprem Araştırma Komisyonu'nun 2010 tarihli raporuna göre:
| Gösterge | Sayı |
|---|---|
| Hayatını kaybeden | 17.480 |
| Yaralanan | 43.953 |
ANMA TÖRENLERİ DÜZENLENDİ
Depremden etkilenen illerde anma programları gerçekleştirildi.
Gölcük
Depremin merkez üssünde, Kavaklı Sahili'nde anma programı düzenlendi. Saatler 03.02'yi gösterdiğinde deprem şehitleri için dua edildi, vatandaşlar denize karanfil bıraktı.
Yalova
Deprem Anıtı'ndaki törende saygı duruşunda bulunuldu. Vatandaşlar, hayatını kaybedenlerin isimlerinin yazılı olduğu mermer anıta karanfil bıraktı. Deprem döneminde çekilen fotoğraf sergisi de ziyarete açıldı.
Sakarya
Büyükşehir Belediyesi tarafından 15 Temmuz Demokrasi Meydanı'nda program düzenlendi.
İZMİR'DE FARKINDALIK ETKİNLİĞİ
Anma programları yalnızca deprem bölgesiyle sınırlı kalmadı.
İzmir'de İZ-AFED ve Buca Belediyesi iş birliğiyle "Anma ve Farkındalık Etkinliği" düzenlendi.
Sivil toplum kuruluşları ve arama-kurtarma ekiplerinin katıldığı program, geçmişi anmanın yanı sıra hazırlıklı olma bilincini güçlendirmeyi hedefledi.
OKULLARDAKİ HASAR TABLOSU
Depremin eğitim altyapısına verdiği zarar da kayıtlara geçti.
Yalnızca İstanbul'daki tablo şöyleydi:
| Gösterge | Sayı |
|---|---|
| Toplam okul | 3.171 |
| Hasar gören okul | 820 |
| Orta hasarlı | 118 |
| Ağır hasarlı | 13 |
Kamu binalarında ise 1.137'sinde az, 387'sinde orta, 37'sinde ağır hasar oluştu.
27 YILDA NE DEĞİŞTİ?
Deprem sonrası bölgede kapsamlı bir yeniden yapılanma süreci yaşandı.
Konut ve altyapı
- Deprem yönetmeliğine uygun binlerce konut inşa edildi
- Okul ve hastane gibi kamu binaları güçlendirildi
- Kentsel Dönüşüm Strateji Belgesi kapsamında riskli alanlar tespit edildi
Kocaeli'de dönüşüm
Gölcük, Çayırova, Gebze, Körfez, Derince ve İzmit'te projeler yürütülüyor.
En riskli bölgelerden Cedit Mahallesi'ndeki "Yerinde Kentsel Dönüşüm Projesi" kapsamında 1.105 hak sahibinin evleri yeniden yapılıyor. 12,6 hektarlık alandaki projede hak sahipleri 13 Haziran 2026'da kurayla belirlendi.
Sakarya'da ekonomik toparlanma
Kentin ihracatı, depremin yaşandığı yıla göre büyük artış gösterdi:
| Yıl | İhracat |
|---|---|
| 1999 | 180 milyon dolar |
| 2024 | 6 milyar doların üzeri |
AFET EĞİTİMİ MÜFREDATTA
Deprem bilinci, eğitim sisteminde de yer buluyor.
Millî Eğitim Bakanlığı, kısa süre önce "Oyunlarla Afet Farkındalığı" projesini başlattı.
Proje kapsamında okul öncesi ve ilköğretim öğrencileri; afet öncesi, sırası ve sonrasında yapılması gerekenleri teorik derslerle değil, etkileşimli oyunlar ve senaryolarla öğrenecek.
10 farklı temada materyal geliştirildi ve Türkiye genelinde standart bir eğitim modeli uygulanması planlanıyor.
DEPREME HAZIRLIK İÇİN NE YAPILMALI?
Uzmanların önerdiği temel adımlar şöyle:
- Bina güvenliğinizi öğrenin; risk tespiti yaptırın
- Deprem çantası hazırlayın ve içeriğini güncel tutun
- Evde eşya sabitlemesi yapın
- Aile bireyleriyle buluşma noktası belirleyin
- Tatbikatlara katılın
- Zorunlu deprem sigortası (DASK) poliçenizi güncel tutun
KURTULMUŞ'TAN MESAJ
TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş da yıl dönümü dolayısıyla mesaj yayımladı.
Türkiye Gazetesi