Konut kredilerindeki yüksek faiz ve finansmana erişimde yaşanan zorluklar, gayrimenkul sektörünü yeni ödeme modellerine yöneltti. Müteahhitler satışları canlandırmak için sıfır faizli vade, peşinat erteleme ve teslim sonrası taksit gibi şirket içi finansman seçeneklerini öne çıkarıyor.
Konut piyasasında yüksek finansman maliyetleri nedeniyle yaşanan durgunluk, gayrimenkul geliştiricilerini farklı ödeme yöntemleri sunmaya yöneltti. Banka kredisine erişimin zorlaşması ve kredi faizlerinin yüksek seyretmesi nedeniyle bazı firmalar, satışları artırmak amacıyla kendi bünyelerinde finansman modelleri oluşturmaya başladı.
Müteahhitlerin sunduğu kampanyalarda uzun vadeli ödeme, düşük faiz veya sıfır faiz seçeneklerinin yanı sıra peşinatın ertelenmesi ve taksitlerin konut tesliminden sonra başlatılması gibi yöntemler de kullanılıyor.
Müteahhitler finansman yükünü üstleniyor
Bankalardan kredi kullanmakta zorlanan ya da yüksek faiz nedeniyle krediye yönelmeyen vatandaşlar için şirket içi ödeme planları alternatif oluşturuyor.
Bazı konut geliştiricileri, satışların hızlanması amacıyla finansman maliyetinin bir bölümünü üstlenerek alıcılara daha uzun vadeler sunuyor. Böylece hem konut satışlarının hareketlendirilmesi hem de yeni projelerin finansmanının devam ettirilmesi hedefleniyor.
Bu modellerde müteahhitlerin kendi öz kaynaklarını kullanması veya finansman maliyetini satış fiyatlandırması içerisinde farklı şekilde yönetmesi öne çıkıyor.
İnşaat sektörünün etkisi 260 alt sektöre uzanıyor
Konut sektöründeki hareketlilik yalnızca müteahhitleri ve ev alıcılarını ilgilendirmiyor. İnşaat faaliyetlerinin sürmesi; demir, çimento, cam, mobilya ve benzeri çok sayıda sektördeki üretim ve istihdamı da doğrudan etkiliyor.
Sektör temsilcilerinin değerlendirmelerine göre inşaat sektörünün yaklaşık 260 farklı alt sektörle bağlantısı bulunuyor. Bu nedenle konut satışlarındaki yavaşlamanın tedarik zincirinin tamamına yansımaması için finansman imkanlarının çeşitlendirilmesi önem taşıyor.
Konut kampanyalarında hangi ödeme modelleri kullanılıyor?
Firmaların sunduğu kampanyalarda farklı ödeme seçenekleri öne çıkıyor:
24, 36 ve 48 ay vade: Belirli oranlarda peşinat ödeyen müşterilere kalan tutar şirket bünyesinde uzun vadeye yayılabiliyor. Bazı kampanyalarda sıfır faiz, bazılarında ise piyasa koşullarının altında faiz oranları uygulanıyor.
Peşinat erteleme: Başlangıçta yüksek miktarda nakit bulundurmakta zorlanan müşteriler için peşinatın konut teslimine veya belirli bir süre sonrasına ötelenmesi seçeneği sunulabiliyor.
Ara ödemeli sistem: Aylık taksitlerin daha düşük tutulması amacıyla 6 ayda bir veya yılda bir kez toplu ödeme yapılması öngörülebiliyor.
Teslimde taksit başlangıcı: İnşaat sürecinde yalnızca peşinat ödenirken, düzenli taksitlerin konut tesliminden sonra başlamasına imkan tanıyan modeller de bulunuyor.
Düşük peşinat: Bazı şirketler, kendi ödeme sistemlerinde daha düşük başlangıç ödemeleriyle konut alımını kolaylaştırmaya çalışıyor.
Konut alacaklar ödeme planının ayrıntılarına dikkat etmeli
Şirket bünyesindeki finansman modelleri, banka kredisine alternatif oluşturabilirken her kampanyanın toplam maliyetinin ayrıca değerlendirilmesi gerekiyor. Peşinat, aylık taksit, ara ödeme, teslim tarihi ve sözleşmedeki diğer mali yükümlülüklerin birlikte incelenmesi önem taşıyor.
Özellikle “sıfır faiz” veya “düşük peşinat” gibi kampanya ifadelerinin toplam satış bedeli ve sözleşme koşullarıyla birlikte değerlendirilmesi, konut alıcılarının karşılaşabileceği maliyetleri daha net görmesini sağlayabilir.
kaynak: Necmi Çiçekçi - Türkiye