Türk Eğitim-Sen tarafından 2025-2026 eğitim-öğretim yılına yönelik gerçekleştirilen araştırma, Türkiye’de öğretmen istihdamına ilişkin dikkat çekici sonuçlar ortaya koydu. Sendikanın 81 il valiliğinden talep ettiği verilere 62 il yanıt verirken, bu illerde görev yapan ücretli öğretmen sayısının toplamda 71 bin 757 olduğu belirlendi.

Araştırmaya göre en fazla ücretli öğretmen İstanbul’da görev yapıyor. Kentte 21 bin 947 ücretli öğretmen bulunurken, İstanbul’u 5 bin 894 ile Şanlıurfa izledi. Ankara, İzmir ve Gaziantep gibi büyükşehirler de yüksek sayıda ücretli öğretmenin görev yaptığı iller arasında yer aldı.

Ücretli öğretmenlerin eğitim durumlarına bakıldığında ise önemli bir dağılım dikkat çekti. Toplam sayının yaklaşık yarısını lisans mezunları oluştururken, eğitim fakültesi mezunlarının oranı daha düşük kaldı. Ayrıca azımsanmayacak sayıda ön lisans mezununun da ücretli öğretmen olarak görev yaptığı görüldü. Bu durum, özellikle pedagojik yeterlilik tartışmalarını gündeme taşıdı.

Özellikle özel eğitim gibi uzmanlık gerektiren alanlarda da benzer bir tablo ortaya çıktı. Bu alanda görev yapan yaklaşık 21 bin ücretli öğretmenin önemli bir bölümünün eğitim fakültesi dışındaki bölümlerden mezun olması dikkat çekti. Ön lisans mezunlarının da bu alanda görev alması, eğitim kalitesi açısından eleştirilen başlıklar arasında yer aldı.

Alan bazlı incelemede, ücretli öğretmenlerin büyük bölümünün branş öğretmenliği ve sınıf öğretmenliği alanlarında yoğunlaştığı görüldü. Okul öncesi eğitimde ise norm ihtiyacının üzerinde ücretli öğretmen görevlendirilmesi yapıldığı tespit edildi. Buna karşılık bazı branşlarda öğretmen açığının ücretli öğretmenlerle dahi kapatılamadığı belirtildi.

Araştırmada öğretmen ihtiyacına ilişkin veriler de paylaşıldı. 55 il valiliğinden alınan bilgilere göre Türkiye genelinde norm kadro ihtiyacı 80 bin 449 olarak hesaplandı. Bu tablo, mevcut ücretli öğretmen sayısının dahi açığı kapatmaya yetmediğini ortaya koydu.

İl bazında değerlendirildiğinde, İstanbul’da yaklaşık 25 bin kişilik öğretmen ihtiyacına karşılık ücretli öğretmen sayısının 21 bin seviyesinde kaldığı görüldü. Benzer şekilde Ankara, Şanlıurfa ve diğer bazı illerde de mevcut görevlendirmelerin ihtiyacı karşılamadığı belirlendi.

Sendika yetkilileri, öğretmen açığının uzun yıllardır kalıcı çözümler yerine geçici yöntemlerle giderilmeye çalışıldığını savunarak, ücretli öğretmenlik uygulamasının sürdürülebilir olmadığını ifade etti. Açıklamada, ücretli öğretmenlerin düşük gelirle ve sınırlı haklarla çalıştığına dikkat çekilerek, bu durumun hem eğitimciler hem de öğrenciler açısından sorunlar doğurduğu vurgulandı.

Ayrıca mevcut atama politikalarının da ihtiyacı karşılamaktan uzak olduğu belirtilirken, özellikle sınırlı kontenjanların ve uzun süreçlerin öğretmen açığının devam etmesine neden olduğu ifade edildi. Emeklilik hakkı kazanmış öğretmenlerin ekonomik nedenlerle görevde kalmasının da yeni atamaları sınırlayan bir unsur olduğu dile getirildi.

Sendika, öğretmen açığının giderilmesi için daha kapsamlı ve kalıcı adımlar atılması gerektiğini belirterek, ücretli öğretmenlik uygulamasının kaldırılmasını ve yeterli sayıda kadrolu öğretmen ataması yapılmasını önerdi.

2025-2026 yılında ücretli görevlendirilen öğretmen sayıları için tıklayınız