Sağlık Mazereti Olan Öğretmen İstemediği İle Zorlanabilir mi? KDK Kararı Çıktı
Mahkeme kararını kazanan öğretmen, mazeretiyle ilgisiz illeri seçmeye zorlandı. KDK, idarenin kararın gerekçesine de uymak zorunda olduğuna hükmetti.
Kamu Denetçiliği Kurumu (KDK), sağlık mazeretine dayalı atamalarda önemli bir karara imza attı.
Karara göre idare, mahkeme kararının yalnızca sonucuna değil, gerekçesine de uymak zorunda.
Kurum, davayı kazandığı hâlde mazeretiyle ilgisiz illere yönlendirilen bir öğretmenin başvurusunu haklı buldu.
| Karar bilgileri |
|---|
| Tarih: 4 Ağustos 2026 |
| Başvuru no: 2026/14347 |
| Tür: Tavsiye Kararı |
Olay nasıl gelişti?
Bir ilde görev yapan beden eğitimi öğretmeni, babasının bulunduğu ile atanmak istedi.
| Başvurunun dayanağı |
|---|
| Baba, başka bir ilde yaşıyor |
| Tam teşekküllü hastane raporu ile babanın başkasının yardımı olmadan hayatını sürdüremeyeceği belirlendi |
| Gerekli tedavi, öğretmenin görev yerinde yapılamıyor |
Talep karşılanmayınca konu yargıya taşındı.
Mahkeme ne karar verdi?
İdare mahkemesi, idarenin ret işlemini iptal etti.
Mahkeme gerekçesinde üç noktayı esas aldı:
| Gerekçedeki tespitler |
|---|
| Babanın belirli bir ilde ikamet etmesi |
| Bakıma muhtaçlığın raporla ortaya konulmuş olması |
| Tedavinin öğretmenin görev yerinde yapılamaması |
Karardan sonra ne oldu?
Mahkeme kararının ardından süreç beklenen şekilde işlemedi.
| Aşama | Gelişme |
|---|---|
| 1. | Öğretmen, mazeretiyle ilgisiz bir ile atandı |
| 2. | Bu işlem daha sonra iptal edildi |
| 3. | Öğretmen, sağlık mazeretiyle hiçbir bağlantısı olmayan iki ilden birini seçmeye zorlandı |
KDK ne dedi?
Kurum, idarenin bu uygulamasını mahkeme kararına uygun bulmadı.
Anayasal dayanak: Anayasa’nın 138. maddesine göre idare, mahkeme kararlarına uymak zorunda. Kararları değiştiremez, yerine getirilmesini geciktiremez.
Yasal dayanak: İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28. maddesi, idareye kararların gereğine göre gecikmeksizin işlem yapma yükümlülüğü getiriyor.
KDK’ya göre idare, mahkeme kararını “lafzı ve ruhuyla” birlikte ele almalı ve özellikle gerekçesini dikkate almalı.
Kurum, uygulamanın hukuki belirlilik ve hukuk güvenliği ilkeleriyle çeliştiğini, sağlık mazereti kurumunun amacını ortadan kaldırdığını vurguladı.
“Norm kadro yetersizliği gerekçe olamaz”
İdare savunmasında norm kadro yetersizliği ve atıl kapasite oluşması gerekçelerini öne sürdü.
KDK bu gerekçeleri kabul etmedi.
Kuruma göre sağlık mazeretine dayalı yer değiştirmeler, kişinin yaşam ve sağlık hakkıyla doğrudan bağlantılı. Bu nedenle söz konusu gerekçeler, mahkeme kararıyla ortaya konulan mazereti etkisiz hâle getirecek şekilde kullanılamaz.
Mevzuat ne diyor?
| Düzenleme | İçerik |
|---|---|
| 657 sayılı Kanun, md. 72 | Yer değiştirmeler hizmet gerekleri doğrultusunda adil ve dengeli bir sistem içinde yapılır |
| 7528 sayılı Öğretmenlik Mesleği Kanunu, md. 18 | Sağlık ve can güvenliği mazeretine bağlı yer değiştirmeler takvime bağlı olmaksızın yapılabilir |
| Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği, md. 29 | Bu yer değiştirmeler normal takvim dışında, öğretmen ihtiyacı bulunan kurumlara yapılabilir |
SIK SORULAN SORULAR
Bu karar benim dosyamı da bağlar mı?
KDK kararları tavsiye niteliğinde ve kişiye özeldir. Ancak benzer durumdaki başvurular için emsal oluşturur.
Davayı kazandım ama istemediğim ile atandım, ne yapabilirim?
Mahkeme kararının gereğinin yerine getirilmediği iddiasıyla idareye başvurabilir, sonuç alamazsanız yeniden dava açabilirsiniz. KDK’ya başvuru da bir yol.
Sağlık mazereti tayini ne zaman yapılabiliyor?
Sağlık ve can güvenliği mazeretine bağlı yer değiştirmeler yıl içinde takvime bağlı olmaksızın yapılabiliyor.
Hangi rapor geçerli sayılıyor?
Mevzuat, tam teşekküllü hastane raporu arıyor. Raporda bakıma muhtaçlık durumunun ve tedavinin görev yerinde yapılamadığının açıkça belirtilmesi önem taşıyor.
Norm kadro yoksa tayinim yapılmaz mı?
KDK bu kararında, norm kadro gerekçesinin sağlık mazeretini etkisiz kılacak şekilde kullanılamayacağını belirtti. Ancak her dosya kendi koşullarında değerlendiriliyor.
Anne-baba için de mazeret tayini mümkün mü?
Evet. Bakmakla yükümlü olunan aile bireylerinin sağlık durumu mazeret kapsamında değerlendirilebiliyor.
KDK kararı idareyi bağlar mı?
KDK kararları tavsiye niteliğindedir. İdare uymazsa gerekçesini bildirmek durumunda; bu durumda yargı yolu açık kalır.

Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.