Üniversitelerde “Birim Enflasyonu” Tartışması: YÖK’e Çağrı
Üniversitelerde kanunda karşılığı olmayan dekanlıklar kurulması tartışma yarattı. Sayıştay hukuki altyapı eksikliğine işaret etti. Ayrıntılar haberimizde.
Üniversitelerde “Birim Enflasyonu” Tartışması: YÖK’e Çağrı
Yükseköğretim sisteminde yeni bir tartışma gündeme geldi.
Bazı üniversitelerde kanunda karşılığı bulunmayan dekanlıklar kurulması, Sayıştay denetimlerinde tespit edildi.
Tespitin ardından, üniversitelerde artan birim ve unvan sayısı sorgulanmaya başlandı.
SAYIŞTAY NE TESPİT ETTİ?
Sayıştay Başkanlığının 2025 yılına ilişkin değerlendirmelerinde, bazı üniversitelerde şu birimlerin kurulduğu belirlendi:
| Kurulan birimler |
|---|
| Araştırma Dekanlığı |
| Öğrenci Dekanlığı |
| Öğrenci İşleri Dekanlığı |
Tespite göre bu dekanlıklar üniversite senatosu kararıyla kuruldu; rektör onayıyla dekan ve dekan yardımcıları görevlendirildi.
HUKUKİ DAYANAK SORUNU
Sayıştay bulgusunda 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’na atıf yapıldı.
| Madde | Düzenleme |
|---|---|
| 5/1-f | Üniversite, fakülte, enstitü ve yüksekokullar kanunla kurulur |
| 14. madde | Senatonun görevleri arasında dekanlık kurma veya kaldırma yok |
| 16. madde | Dekan atama yetkisi Yükseköğretim Kurulunda |
Bulguda, bu birimlerin kurulması ve personel görevlendirilmesi için hukuki altyapının mevcut olmadığı ifade edildi.
Sayıştay, bu birimlere ihtiyaç duyuluyorsa yükseköğretim mevzuatında gerekli değişikliklerin yapılması gerektiğini belirtti.
TARTIŞMANIN DİĞER BOYUTU
Hukuki tespitin yanı sıra, bu birimlere gerçekten ihtiyaç olup olmadığı da tartışılıyor.
Mevcut yapı ne diyor?
Üniversitelerde öğrenci hizmetlerini yürüten Öğrenci İşleri Daire Başkanlıkları yıllardır faaliyet gösteriyor.
| Daire başkanlıklarının hizmet alanı |
|---|
| Kayıt ve mezuniyet işlemleri |
| Öğrenci belgeleri |
| Akademik süreçler |
| YÖKSİS işlemleri |
| Diploma süreçleri |
Benzer şekilde araştırma alanında da araştırma ofisleri, BAP koordinasyon birimleri, teknoloji transfer yapılanmaları ve koordinatörlükler bulunuyor.
ÖNE ÇIKAN SORULAR
Tartışmada şu sorular öne çıkıyor:
| Sorular |
|---|
| Bu birimin yapacağı işi bugün hangi birim yapıyor? |
| Mevcut birim neden yetersiz? |
| Yeni birim hangi sorunu çözecek? |
| Mevcut yapı güçlendirilerek aynı sonuç alınabilir mi? |
Aynı veya benzer işi yapan iki ayrı organizasyon oluşturulmasının görev ve yetki karmaşası doğurabileceği değerlendiriliyor.
“ÖNCE MEVCUT BİRİMİ GÜÇLENDİRİN” ÖNERİSİ
Tartışmada öne çıkan yaklaşım şu şekilde özetleniyor:
| Öneri |
|---|
| Öğrenci hizmetlerinde sorun varsa → Daire Başkanlığı güçlendirilsin |
| Araştırmada sorun varsa → Mevcut araştırma yapıları güçlendirilsin |
| Uluslararasılaşmada sorun varsa → İlgili mevcut yapı etkinleştirilsin |
| Ancak gerçekten karşılanamayan kalıcı bir ihtiyaç varsa yeni birim tartışılsın |
Yeni çalışma alanlarının — dijital dönüşüm, yapay zekâ, uluslararasılaşma, kalite, sürdürülebilirlik, kariyer ve mezun ilişkileri gibi — her biri için ayrı bir başkanlık, koordinatörlük veya dekanlık kurulmasının organizasyon şemalarını sürekli büyüteceği belirtiliyor.
YÖK’TEN ÇERÇEVE BEKLENTİSİ
Tartışmada, konunun yalnızca mevzuata ekleme yapmakla çözülemeyeceği vurgulanıyor.
| Beklenen adımlar |
|---|
| Önce ihtiyaç analizi yapılması |
| İhtiyaç varsa görev, yetki ve mevcut birimlerle ilişkilerin açıkça düzenlenmesi |
| İhtiyaç yoksa benzer işler yapan yapıların önüne geçilmesi |
Yükseköğretimde artan birim ve unvan sayısının bütüncül bir çerçeveyle ele alınması gerektiği ifade ediliyor.

Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.